Andre Bachleda – Climate Change, czyli niespotykana zamiana miejsc

Powiem to od razu: jakie trzeba mieć jaja, żeby będąc piątym narciarzem alpejskim na świecie, porzucić sam szczyt sportowej kariery i wybrać los jazzmana? Na taki krok zdecydował się dzisiejszy bohater.

https://www.youtube.com/watch?v=_cbQyYV7wHU

Andre Bachleda, który 29 maja wydał z czwórką wybornych muzyków, świetny jazzowy album pt. Climate Change, to w rzeczywistości Andrzej Bachleda-Curuś III przedstawiciel trzeciego pokolenia narciarskiej dynastii, dwukrotny olimpijczyk z Nagano 1998 i Salt Lake City 2002. Choć świat kojarzy go przede wszystkim jako specjalistę od slalomu i kombinacji alpejskiej, to właśnie w tej drugiej konkurencji — łączącej technikę i odwagę — osiągnął wynik, który do dziś pozostaje jednym z najjaśniejszych punktów w historii polskiego narciarstwa alpejskiego.

W Nagano, w 1998 roku, dokonał rzeczy absolutnie niezwykłej: zajął 5. miejsce w kombinacji alpejskiej, uzyskując czas 3:11,53.

Do złotego medalisty, Austriaka Mario Reitera, zabrakło mu 3,47 sekundy — tyle, co mrugnięcie oka przy prędkości zjazdowej.

Na całym świecie lepszych było tylko czterech zawodników.

TYLKO CZTERECH.

NA ŚWIECIE.

POMYŚLCIE...

Ten facet to gigant

W Pucharze Świata również błyszczał— jego 5. miejsce w slalomie w Wengen (2000) to wynik, który do dziś robi wrażenie, zwłaszcza że mówimy o jednej z najtrudniejszych i najbardziej prestiżowych tras na świecie.

A że talent nie bierze się znikąd — to oczywiste. Andre jest synem Andrzeja Bachledy‑Curusia II, legendarnego „Ału”, wicemistrza świata z Val Gardena (1970) i brązowego medalisty z St. Moritz (1974). A wcześniej był jeszcze Andrzej Bachleda‑Curuś senior — przedwojenny mistrz Polski w zjeździe, a później ceniony tenor operowy. To nie jest zwykła rodzina. To sztafeta pokoleń, w której narty, muzyka i góralski hart ducha splatają się w jedną historię — historię ludzi, którzy zawsze jechali szybciej, wyżej i odważniej niż inni.

Ciekawe, czy komponując materiał na swoją najnowszą płytę, miał przed oczami tamten wspaniały zjazd, gdy ramię w ramię walczył z najszybszymi ludźmi planety?

Porzucenie wyczynowego sportu u progu dojrzałości, gdy nazwisko znaczy już tak wiele na światowych stokach, wymaga rzadko spotykanej determinacji i wewnętrznej niezależności. I za to ten gość ma u mnie szacunek dożywotni. Bachleda udowodnił, że potrafi zrezygnować z wypracowanej pozycji i przewidywalnej przyszłości na rzecz niepewnego losu artysty, zaczynając de facto od nowa na innej arenie. Ta sama bezkompromisowość, która pozwalała mu rywalizować na krawędzi ryzyka, stała się napędem w jego działalności muzycznej – wymagającej przecież równie twardej dyscypliny, odporności na presję i wielogodzinnej, samotnej pracy z instrumentem.

W 2004 roku Bachleda oficjalnie zakończył karierę sportową, aby w pełni zająć się muzyką. Dlaczego skierował się na drogę sztuki? Pewnie dlatego, że już w wieku pięciu lat rozpoczął edukację artystyczną od nauki gry na fortepianie w Zakopanem pod okiem dziadka, śpiewaka operowego i dawnego mistrza Polski w zjeździe, Andrzeja Bachledy-Curusia seniora. Po przeprowadzce rodziny do francuskich Alp łączył treningi narciarskie z samodzielną nauką gry na gitarze, którą opanował w wieku 13 lat. W latach 1998–2000 studiował kompozycję i gitarę klasyczną na Uniwersytecie w Denver w USA. Jako muzyk jest m.in. dwukrotnym laureatem międzynarodowego konkursu The Time of Guitars oraz uzyskał dwie nominacje do nagrody Fryderyk w 2009 roku.

Swoją motywację oraz kulisy powstania nowego projektu sam lider podsumowuje następująco:

fot. RADEK POLAK

„Kocham jazz – to rodzaj muzyki, którego najczęściej słucham. Ta płyta jest mocno zainspirowana moim dojrzałym życiem, różnymi przeżyciami oraz światem, który nas otacza. To część kompozycji, które będą pojawiać się w kolejnych latach na następnych płytach. Czekałem długo, by spotkać muzyków, którzy naprawdę zrozumieją tę muzykę i potrafią ją zagrać. Zespół nazywa się CLIMATE CHANGE – tytuł nawiązuje do wspaniałej grupy Weather Report, ale także do współczesnych czasów oraz zmian klimatu w moim własnym życiu. To przede wszystkim grupa przyjaciół, a przy tym wspaniałych muzyków.”

Nowość wydawnicza: Album "Climate Change"

Album Climate Change trafił na rynek 29 maja 2026 roku nakładem wytwórni SJ Records / AB Prod. Jest to materiał w całości skomponowany przez Bachledę. Koncert premierowy zaplanowano na 14 czerwca w krakowskim Muzeum Sztuki i Techniki Japońskiej Manggha.

Materiał powstawał na przestrzeni dłuższego czasu, podczas którego kompozytor poszukiwał instrumentalistów odpowiednio interpretujących jego autorskie zamysły.

Charakterystyka brzmienia i analiza utworów

Aż korci, żeby o tej muzyce napisać tak: Szanowni Państwo, witam serdecznie, oto stoimy na starcie, zawodnicy gotowi, ruszają ostro w dół sekcji rytmicznej, idealny balans na zakrętach aranżacji, pełna kontrola nad tempem i uwaga... wchodzą w ostatnią prostą z potężną dawką improwizacji!

Tak właśnie, z właściwą sobie swadą i emocjami, zrelacjonowałby to pewnie legendarny Jan Ciszewski czy wspaniały Włodzimierz Szaranowicz. Ze spokojniejszej perspektywy gadacza o płytach jazzowych dodam jednak, że stylistycznie materiał raczej łączy elementy jazzu z wpływami rocka, muzyki etnicznej oraz kompozycji o charakterze ilustracyjnym. Struktura utworów bazuje na impresjonistycznych harmoniach i lirycznych melodiach, stanowiących punkt wyjścia do swobodnej improwizacji, których tu jednak nie ma zbyt wiele. Aranżacje kładą nacisk na interakcję pomiędzy muzykami i kolektywną budowę narracji, unikając eksponowania indywidualnej wirtuozerii kosztem spójności materiału. Taki eklektyzm zasługuje na dużą pochwałę – dzięki niemu muzyka nabiera uniwersalnego charakteru i skutecznie otwiera się nie tylko na hermetyczną, stricte jazzową publikę. Ja takie hgranie uwielbiam, albowiem wbrew wiekszości jazzowych mądral uważam, ze czas najwyższy otworzyć się na statystycznego Kowalskiego.

Otwierający album utwór „Gaja” wprowadza słuchacza w jasny, pogodny nastrój, wykazując wyraźne pokrewieństwo z estetyką i klimatami charakterystycznymi dla twórczości Pata Metheny’ego. Faktura brzmieniowa od początku zwraca uwagę selektywnością: obok wykorzystania flażoletów, sekcja rytmiczna buduje solidną podstawę opartą na mocnym, wyraźnym basie oraz gęstej pracy talerzy perkusyjnych. Główny motyw melodyczny ma wyrazisty charakter i zostaje zaprezentowany przez saksofonistę Marcin Ślusarczyka, co nadaje całości klasyczny, narracyjny ton.

Mistrz Andre Bachleda fot. Krzysztof Kwieciński

Zupełnie inny charakter ma kompozycja „Mister 5”. Ledwo minie kilka jej sekund, a już wiadomo, skąd wzięła się ta piątka w tytule. Nie zdradzę nic więcej — posłuchajcie sami. Świetny kawałek, z tych co wchodzą od razu i zostają na długo. Uważam, ze sam wielki Mr. B byłby zachwycony taką interpretacją.

Kolejny punkt programu to „Tell Me Girl”. To kompozycja o wyciszonym, popołudniowym, niedzielnym charakterze. Melodyjnie i strukturalnie utwór wyraźnie zerka w kierunku wyrafinowanej muzyki pop, stanowiąc przystępny, a zarazem dopracowany aranżacyjnie element całego wydawnictwa. Warto odnotować, że w tym nagraniu za mikrofonem staje sam lider. Jako wokalista Bachleda radzi sobie tutaj w pełni poprawnie, a jego głos dobrze wpisuje się w lżejszy, piosenkowy anturaż kompozycji.

Z kolei w kompozycji „Missing my girls” tytułowa tęsknota zyskuje znacznie bardziej drapieżną oprawę. Wyrażona zostaje w sposób niemal rockowy, z wyraźnym wykorzystaniem techniki slide na gitarze. Dynamika utworu ulega jednak nagłemu przełamaniu – w kulminacyjnym momencie faktura gwałtownie cichnie, ustępując miejsca partii saksofonu. Boski pomysł.

Całe to filmowe, ilustracyjne zacięcie materiału uderza zresztą w bardzo konkretne, kultowe tony. Uwielbiam „bondy”, znam je wszystkie na pamięć. „Dr. No” jest moim ulubionym. „Dr. No” to pierwszy obraz z serii o Jamesie Bondzie, nakręcony w 1962 roku. Opowiada o tym, jak agent 007 zostaje wysłany na Jamajkę, by zbadać zagadkowe zniknięcie brytyjskiego agenta. Na miejscu odkrywa trop prowadzący do tajemniczego naukowca, doktora No, który z ukrytej wyspy prowadzi eksperymenty zagrażające amerykańskiemu programowi kosmicznemu. I powiem tyle: Bachledzie udało się złapać klimat tego pierwszego bonda, a i namówił mnie, by zrobić sobie jeszcze jedną powtórkę.

Interesującym punktem na krążku jest również „Hold”. Kompozycja ta rozpoczyna się od partii kontrabasu i jawi się jako prawdopodobnie najbardziej ortodoksyjnie jazzowy fragment albumu. Ma specyficzny, bujający, lekko sambiasty puls. Choć osobiście nie należę do entuzjastów estetyki latino, tutaj ten rytmiczny sznyt nie razi, głównie dzięki temu, że utwór nie narzuca się słuchaczowi żadną przesadną melodyjnością. Główny temat pozostaje atrakcyjnie otwarty, co pozwala przypuszczać, że na koncertach stanie się on doskonałą przestrzenią do szeroko zakrojonych, swobodnych improwizacji.

Warto na koniec pamiętać, że Climate Change nie jest fonograficznym debiutem Andre Bachledy. Choć najnowszy album najmocniej przesuwa akcenty w stronę jazzu, artysta ma już na koncie bogatą i zróżnicowaną dyskografię. Swoją muzyczną drogę dokumentował wcześniej takimi krążkami jak debiutancki, mocno piosenkowy „Od Gibraltaru do Tatr” (2006), nominowany do Fryderyka i nagrywany z międzynarodowym składem „Time Ruins” (2008), żywiołowa „Balanga” (2013), surowa i dojrzała „13” (2016) oraz wydany niedawno, niezwykle elegancki i nostalgiczny album „Voyage” (2024). Climate Change to kolejny, naturalny krok w tej fascynującej ewolucji.

Skład i DNA zespołu

fot Maria Olak

Mateusz Pałka -fortepian

Polski pianista jazzowy, kompozytor, doktor sztuk muzycznych. Absolwent z wyróżnieniem Akademii Muzycznej im. Krzysztofa Pendereckiego w Krakowie. Jest laureatem wielu prestiżowych nagród i wyróżnień na międzynarodowych oraz krajowych festiwalach muzycznych. Współpracuje z uznanymi artystami polskiej i europejskiej sceny jazzowej.

Występy Pałki zachwycają dojrzałością, subtelnością, profesjonalną techniką i niezwykłą dbałością o każdy dźwięk. Jego styl gry na fortepianie przesiąknięty jest duchem impresjonizmu i romantyzmu, a z muzyki emanuje paleta wyrafinowanych brzmień, bogata kolorystyka i bezkresna przestrzeń, w której współistnieją nieustanne poszukiwanie piękna, zmysłowość i ekspresja. Od 2023 roku jest nauczycielem klasy fortepianu w Państwowej Ogólnokształcącej Szkole Muzycznej II stopnia im. Fryderyka Chopina w Krakowie.

Pałka angażuje się w takie projekty jak: Mateusz Pałka Trio, Heartbeats, Mateusz Pałka/Szymon Mika Quartet oraz Mateusz Pałka/Szymon Mika Duo. Komponuje również i wykonuje muzykę filmową. Koncertował w wielu krajach Europy, m.in. we Francji, we Włoszech, w Hiszpanii, Niemczech, Finlandii, Austrii, Szwajcarii, Słowacji, Wielkiej Brytanii, na Węgrzech, w Rumunii, Rosji i Chorwacji.

W trakcie swojej kariery występował na prestiżowych festiwalach muzycznych w Polsce i za granicą, do których należą m.in.: SamFest Jazz Festival, Ni Ca Jazz Festival, Fara Music Festival, Paris Jazz Festival, Hevhetia Festival, Jazz at Philharmonic – Kaliningrad, 44. Międzynarodowy Festiwal Pianistów Jazzowych w Kaliszu, Jazz Juniors, Transatlantyk Festival, Jazzinec Festival, Jazzbit Festival w Pradze, Palm Jazz Festival, Art. Air Center Festival, Letni Festiwal Piwnicy pod Baranami w Krakowie, Legnica Jazz Days, Silesian Jazz Festival, Krakowskie Zaduszki Jazzowe, Jazz nad Nilem, Jazz na Kresach, Jazztochowa, Starzy i Młodzi, czyli Jazz w Krakowie, Bielska Zadymka Jazzowa, Festiwal Filmu Niemego w Krakowie i Warszawie oraz wiele innych.

Uczestniczył w licznych warsztatach mistrzowskich w Polsce i za granicą, prowadzonych przez takich mistrzów jak: Chick Corea, Gerald Clayton, Enrico Pieranunzi, Dave Kikoski, Kenny Garrett, Chuck Israels, Ben Street, Ed Cherry, David Liebman, Eddie Henderson, Paolo Birro i Carlo Morena.  

Dyskografia

• Grzegorz Masłowski Quintet – Through The Hourglass (SJ Records 2025) – gościnnie  

• Jerzy Małek – Pashmina (2025) – gościnnie

• Margo Zuber – Cisza (SJ Records 2024) – gościnnie

• Mateusz Pałka Trio – Melodies. The Magic Mountain (Agencja Muzyczna Polskiego Radia, Dwójka Program Drugi Polskiego Radia, Polskie Radio 2023)

• 85 lat Dwójki – Album z okazji 85-lecia Dwójki, Heartbeats (Polskie Radio, Agencja Muzyczna Polskiego Radia, Dwójka 2022) – gościnnie

• Madame Jean Pierre – Tuli (Soliton 2022) – gościnnie

• Mateusz Pałka – Blur (Echo Production 2021)

• Heartbeats – Cracow Jazz Hub (IG Group/Szymon Mika 2021)

• Mateusz Pałka/Szymon Mika Duo – Short Form (Mateusz Pałka/Szymon Mika 2019)

• Wojciech Lichtański Questions – Iga (Audio Cave 2019) – gościnnie

• Szymon Mika Trio & Guests – Togetherness (Hevhetia 2018) – gościnnie

• Mateusz Pałka Trio – Sansa (Emme Record Label 2017)

• Jazz Juniors – 40 Years of Jazz Juniors (Fundacja Muzyki Filmowej i Jazzowej 2016)

• Blue Note Poznań Competition – 2016 (Stowarzyszenie Inicjatyw Muzycznych Blue Note 2016)

• Mateusz Pałka/Szymon Mika Quartet – Popyt (SJ Records 2015)

  
  

Nagrody i wyróżnienia

• Grand Prix, Pierwsza Nagroda – Stypendium Twórcze „Nadzieja Polskiego Jazzu 2024” przyznawane przez Krakowskie Zaduszki Jazzowe i PZU (2024)

• Stypendium Twórcze Fundacji im. Anny Marii Siemieńskiej „Grazella” przy Akademii Sztuk Pięknych w Krakowie (2019)

• Stypendium Twórcze Fundacji My Polish Heart (2019)

• I Nagroda/Grand Prix na Azoty International Jazz Contest (2013) z kwartetem Pałka/Mika Quartet

• II Nagroda z zespołem Mateusz Pałka Trio na 40. Międzynarodowym Festiwalu Jazzowym Jazz Juniors w Krakowie (2016)

• II Nagroda z zespołem S.O.T.A. na Międzynarodowym Konkursie Blue Note Poznań Competition (2016)

• II Nagroda z zespołem Małgorzata Zuber Quartet na Międzynarodowym Festiwalu Krokus Jazz Festival (2016)

• III Nagroda z zespołem S.O.T.A. na 40. Międzynarodowym Festiwalu Jazzowym Jazz Juniors w Krakowie (2016)

• Finalista festiwalu Bielska Zadymka Jazzowa z zespołem Mateusz Pałka/Szymon Mika Quartet (2015)

Grzegorz Pałka -  perkusja

Perkusista, improwizator, kompozytor, urodzony w 1994 roku w Krakowie. Absolwent Akademii Muzycznej im. Krzysztofa Pendereckiego w Krakowie, którą ukończył z wyróżnieniem w klasie dra hab. Łukasza Żyty oraz dra Wojciecha Fedkowicza.

Wielokrotnie nagradzany na konkursach i festiwalach perkusyjnych oraz jazzowych o znaczeniu zarówno międzynarodowym, jak i krajowym. W roku 2016 oraz 2018 za wybitne osiągnięcia artystyczne otrzymał stypendium Ministra Kultury i Dziedzictwa Narodowego.

W 2025 roku otrzymał Stypendium Twórcze Miasta Krakowa. Trzykrotnie nominowany do nagrody Fryderyki w kategorii Jazzowy Fonograficzny Debiut Roku (Mateusz Gawęda Overnight Tales, Łukasz Kokoszko New Challange, Natalia Kordiak Bajka).

Jego działalność koncertową reprezentują między innymi występy na prestiżowych festiwalach w Europie (JazzAhead, London Jazz Festival, Palatia Jazz Festival, Sopot Jazz Festival, Jazz Jamboree, etc.), Azji (Nine Gates Festival, Ubud Village Jazz Festival, etc.), Ameryce Północnej (All Souls Jazz Festival, Indy Jazz Fest, etc.) oraz Ameryce Południowej (USFQ Jazz Fest).

W latach 2024-2025 prowadził klasę perkusji jazzowej oraz European Jazz Ensamble na uniwersytecie w Quito (Ekwador) – Universidad San Francisco de Quito (Berklee Collage of Music Global Partner).

W swoim dorobku artystycznym może pochwalić się współpracą z wieloma wybitnymi muzykami z kraju i nie tylko, min.: Dayna Stephens, Helio Alves, Peter Bernstein, Janusz Muniak, Danny Grissett, Henryk Miśkiewicz, Dominik Wania, Andrzej Olejniczak, Marek Napiórkowski, Jacek Niedziela-Meira, Andy Middletone, Dorota Miśkiewicz, Jorge Vistel, Grzegorz Nagórski, Rafał Sarnecki, Piotr Wyleżoł, Piotr Orzechowski, Kuba Badach, Szymon Mika, Paweł Kaczmarczyk, Jacques Kuba Seguine, Justyna Steczkowska, Marek Dyjak, Kasia Moś i wielu innych.

Alan Wykpisz- kontrabas

kontrabasista, gitarzysta basowy, kompozytor, improwizator, edukator.

Absolwent Akademii Muzycznej w Krakowie  oraz w Katowicach. Wykładowca na Akademii Muzycznej im. K. Pendereckiego w Krakowie w klasie gitary basowej. Laureat takich konkursów jak Jazz Hoeilaart 2011, Bass Copenhagen 2012 czy Jazz Nad Odrą 2015. Koncertował na wielu festiwalach w krajach takich jak Kuwejt, Katar, Hiszpania, USA, Kanada, Belgia, Chiny, Korea, Indonezja, Malezja czy Indie. Wraz z zespołem High Definition Quartet był nominowany do nagrody FRYDERYK 2014 (Płyta „Hopasa”) , a z Triem Mateusza Gawędy do FRYDERYKA 2016 za „Overnight Tales”, z zespołem Natalia Kordiak Quintet nominowany do nagrody FRYDERYK 2020 (Płyta „Bajka”)  za najlepszy debiut fonograficzny. Trzykrotny stypendysta Ministra Kultury.  Koncertował z takimi artystami jak Janusz Muniak, Randy Brecker, Dave Liebman, Aga Zaryan, Adam Pierończyk, Paweł Kaczmarczyk, Mateusz Gawęda, Anna Gadt czy Michał Urbaniak. Jest liderem własnego zespołu „Alan Wykpisz Project”.

Wybrana dyskografia:

• Mateusz Gawęda Trio:

  • Overnight Tales

  • Falstart

• High Definition Quartet:

  • Hopasa

  • Bukoliki

  • Dziady

• Kołakowski / Wykpisz / Korelus:

  • Schonberg

• Eskaubei & Tomek Nowak Quartet:

  • Tego Chciałem

  • Będzie Dobrze

  • Tyrmand to jazz

  • Sweet Spot

  • 10/10

• Natalia Kordiak Quintet:

  • Bajka

  • Ytinamuh

• Vehemence Quartet:

  Anomalia

• Janusz Estep Wykpisz:

  Myliłem się

• Alan Wykpisz Project:

  City Jungle

• Kuba Banaszek Trio:

  2020

Marcin Ślusarczyk- saksofon

Saksofonista, aranżer, kompozytor. Absolwent Akademii Muzycznej w Krakowie. Obecnie prowadzi własne Trio/Quartet oraz jest członkiem grupy Orchestra Dedicated. Współpracował z wieloma uznanymi formacjami czy muzykami, m.in.: New Bone, Big Band Zbigniewa Namysłowskiego, Leszek Kułakowski Quintet, Miłość, Janusz Skowron Quartet, Jan Ptaszyn Wróblewski, Piotr Baron, Jarek Śmietana, Andrzej Cudzich, Zbigniew Wegehaupt, Leszek Możdżer, Joachim Mencel, Jacek Kochan, Piotr Wojtasik, Jerzy Małek, Dante Luciani, Tuna Ötenel, Willem von Chombraht, Garry Witner, Rusty Jones. Był uczestnikiem wielu znaczących festiwali jazzowych w kraju jak i za granicą, z pośród których wymienić można: Gdynia Summer Jazz Days, Komeda Jazz Festiwal, Międzynarodowy Festiwal Jazzowy Starzy i młodzi czyli jazz w Krakowie, Tarnogórskie Spotkania Jazzowe, Międzynarodowe Głogowskie Spotkania Jazzowe, Festiwal Trębaczy Jazzowych Miles Davis Memorial Night, Artus Jazz Festiwal, Letni Festiwal Jazzowy w Piwnicy pod Baranami, Hanza Jazz Festiwal, Radomski Festiwal Jazzowy, Upper Silesian Jazznight Jazz Bez…, Sztokholm Polish Jazz Festival), Bratislavskie Jazzove Dni, Banska Bistrica Jazz Festival, London Jazz Festival. W roku 2018 uzyskał tytuł doktora sztuki..